Wonen neemt veel minder, en landbouw neemt veel meer ruimte in dan Nederlanders denken. Zodra mensen inzicht krijgen in de werkelijke verdeling, vindt de meerderheid dat er te weinig ruimte is voor natuur en wonen. Dat blijkt uit representatief onderzoek.

Natuurmonumenten onderzocht hoe Nederlanders denken over de verdeling van ruimte in Nederland. Hoe is de ruimte verdeeld, en wat vinden we daarvan? En krijgt natuur genoeg ruimte? Het onderzoek is uitgevoerd door Markteffect in opdracht van Natuurmonumenten.

Veel meer landbouw, veel minder wonen dan gedacht

Nederlanders schatten dat gemiddeld 25% van Nederland bestaat uit woongebied en 19% uit landbouwgrond. De werkelijkheid ziet er heel anders uit: respectievelijk 6% (wonen) en 60% (landbouw). De ruimte voor natuur schatten ze redelijk goed in (geschat 15%, werkelijk 13%). Respondenten werd ook gevraagd naar de ruimte voor infrastructuur, water en ‘overige bebouwing’. Ook daar waren de verschillen tussen de inschatting en de werkelijkheid klein. Geconfronteerd met de werkelijke ruimteverdeling van ons land, vindt 59% dat er te weinig ruimte is voor natuurgebieden. Ook vinden mensen dat er te weinig ruimte is voor wonen (54%). En is er draagvlak (58% eens, 16% oneens) om meer natuur aan te leggen, zoals het Planbureau van de Leefomgeving eerder adviseerde, zelfs als dat 4,5% van de landbouwgrond kost. Jeroen de Koe, directeur Natuur van Natuurmonumenten: "Dat zoveel mensen aangeven dat ze meer ruimte voor natuur willen, laat zien dat er draagvlak is voor keuzes die natuurherstel en een natuurrijk Nederland mogelijk maken."

Maak natuurnetwerk af

Ook voor concrete maatregelen bestaat veel steun. Zo vindt 69% dat natuurgebieden beter met elkaar verbonden moeten worden zodat planten en dieren zich kunnen verplaatsen. Twee derde (67%) wil bestaande natuurgebieden vergroten. Het natuurnetwerk Nederland vormt de essentiële verbinding tussen natuurgebieden in Nederland en is de basis voor natuurherstel. Maar de realisatie van het Natuurnetwerk Nederland (NNN) blijft ver achter bij de afspraken. Men is niet zo positief over de aandacht van de politiek voor de natuur: ze geven de politiek hiervoor een mager zesje.

Natuur zeer belangrijk

Hoewel de natuur in Nederland het lastig heeft, kent Nederland veel natuurliefhebbers. Maar liefst 9 op de 10 mensen (88%) vindt het belangrijk dat de natuur in ons land genoeg ruimte krijgt. Een overgrote meerderheid van de Nederlanders, of ze nu links of rechts stemmen, vindt natuur belangrijk. Mensen noemen natuur de basis voor een prettig en gezond leven (87%) en zien een gezonde natuur als voorwaarde voor een gezonde leefomgeving voor mensen (87%). Met hoogstwaarschijnlijk de droge, hete zomer nog in het achterhoofd geeft 86% van de mensen aan natuur belangrijk te vinden omdat het ons beschermt tegen hitte en wateroverlast. Bijna zeven op de tien Nederlanders voelen zich bovendien boos, verdrietig of bezorgd wanneer zij horen dat de Nederlandse natuur sinds 1900 met 85% is afgenomen.

Natuurrijk Nederland

De resultaten sluiten aan bij het toekomstperspectief Natuurrijk Nederland, waarin Natuurmonumenten laat zien hoe natuurrijk en mooi Nederland kan zijn als we de natuur als uitgangspunt nemen bij de inrichting van ons land.

De natuur staat onder druk, vooral door invloeden van buitenaf: verdroging, stikstof, bestrijdingsmiddelen, te weinig ruimte. Jeroen de Koe: “Plannen die natuurherstel dichterbij brengen, zoals de stikstofaanpak, steunen we van harte. We maken ons tegelijkertijd zorgen over afzwakking of vrijblijvendheid: deadlines van het Natuurpact en de Kaderrichtlijn Water naderen en doelen worden niet gehaald. Er is ruimte nodig voor natuur, wonen, voedsel, water en het opwekken van energie. Natuur is hierin de oplossing. Geef je ruimte aan natuur dan is er perspectief op een gezond, welvarend, schoon én natuurrijk Nederland.” Natuurmonumenten roept het Rijk, provincies, gemeenten, boeren, bedrijven en maatschappelijke organisaties op om samen te werken aan een natuurrijker Nederland. Het onderzoek toont aan dat hier brede steun voor is.